سیستم اطفاء حریق چیست؟
سیستم اطفاء حریق مجموعهای از تجهیزات و روشهاست که با هدف کنترل، مهار یا خاموش کردن آتش در مراحل اولیه طراحی و اجرا میشود. این سیستمها از حیاتیترین بخشهای ایمنی در ساختمانها، کارخانهها، بیمارستانها و فضاهای صنعتی به شمار میروند و نقش مهمی در حفظ جان انسانها و جلوگیری از خسارات مالی ایفا میکنند.
انواع سیستمهای اطفاء حریق
سیستمهای اطفاء حریق به دو دسته اصلی تقسیم میشوند: سیستمهای دستی و سیستمهای اتوماتیک.
- سیستمهای دستی:
مانند کپسولهای آتشنشانی و هیدرانتهای آتشنشانی که توسط افراد آموزشدیده مورد استفاده قرار میگیرند. این تجهیزات معمولاً برای خاموش کردن آتشهای کوچک کاربرد دارند. - سیستمهای اتوماتیک:
این سیستمها بدون نیاز به دخالت انسان عمل میکنند و در زمان بروز حریق بهصورت خودکار فعال میشوند. متداولترین انواع آن عبارتاند از:- سیستم اطفاء حریق آبی (اسپرینکلر): از آب برای کاهش حرارت و خاموشکردن آتش استفاده میکند.
- سیستم اطفاء حریق گازی: گازهایی مانند FM200 یا CO₂ را برای حذف اکسیژن اطراف آتش به کار میگیرد.
- سیستم اطفاء حریق پودری و فوم: برای محیطهایی که مواد قابل اشتعال خاص دارند، مانند انبارهای سوخت و کارگاههای صنعتی مناسباند.
اجزای اصلی سیستم اطفاء حریق
هر سیستم اطفاء شامل بخشهای زیر است:
- منبع تأمین عامل اطفاء (آب، گاز، پودر یا فوم)
- شبکه لولهکشی و نازلها
- سیستم کنترل و فرمان
- آشکارسازهای حریق (Smoke & Heat Detectors)
- پمپها و شیرهای کنترل فشار
اهمیت نصب و نگهداری سیستم اطفاء حریق
داشتن سیستم اطفاء حریق بهتنهایی کافی نیست؛ بازرسی و سرویس دورهای آن اهمیت بسیار زیادی دارد. در صورت خرابی یا گرفتگی نازلها، سیستم در زمان حادثه عملکرد مناسبی نخواهد داشت. بنابراین، باید برنامه منظم نگهداری توسط شرکتهای معتبر انجام شود.
جمعبندی
سیستمهای اطفاء حریق از مهمترین سرمایهگذاریها در زمینه ایمنی محسوب میشوند. انتخاب نوع سیستم باید با توجه به نوع کاربری ساختمان، مواد قابل اشتعال موجود و استانداردهای بینالمللی انجام گیرد. اجرای صحیح این سیستمها، جان و مال افراد را در برابر خطرات آتشسوزی حفظ میکند.
